Tadż Mahal

Pokryty w całości błyszczącym białym marmurem Tadź Mahal (Plac Koronny) reprezentuje piękno architektury mongolskiej. Zbudowano go na życzenie cesarza Śahdxahana w hołdzie dla jego ukochanej zony Mumtaz Mahal. Według legendy przed śmiercią zobowiązała ona męża do spełnienia jej 3 obietnic: nigdy się nie ożenić, zaopiekować się dziećmi oraz postawić na jej cześć budowle , który będzie ją upamiętniał po śmierci. Grobowiec ten budowany był przez 22 lata. Uczestniczyło w tym 20000 robotników. O budowli tej mówi się że została zaprojektowana przez gigantów a wykończona przez jubilerów. Grobowiec wzniesiony jest na wysokiej kwadratowej platformie z czerwonego piaskowca o boku długości 57 m, zakończonej  minetami o wysokości 47 m. Taki układ podkreśla proporcje kopuły składającej się z dwóch czasz. Ta wewnętrzna ma 24 m wysokości oraz 18 m średnicy a jej podłużny kształt wywodzi się z architektury perskiej. Ośmioboczna sale obiega korytarz. Budynek ma ciekawy cebulasty kształt.  Posiada wieżyczki na skrzydłach, natomiast jego środkowa a zarazem  najbardziej okazała kopuła liczy sobie aż 24,5 metra wysokości i 17,7 metra średnicy.Elewacja jest raczej purystyczna i skromnie dekorowana. Światło do wnętrza wpada jedynie przez delikatne marmurowe ażury przesłon. W krypcie pod budynkiem spoczywają szczątki cesarza oraz jego ukochanej zony. Tadź Mahal nie wznosi się na środku ogrodu zgodnie z obowiązująca wtedy konwencją e na jego końcu w głębi długiej sadzawki, natomiast jego tylna elewacja zwrócona jest ku rzece. Podania mówią iż właśnie cesarz wyznaczył to miejsce planując budowę bliźniaczego grobowca tym razem z czarnego marmuru po przeciwnym brzegu rzeki.Dzisiaj budowla ta uznawana jest za najwybitniejsze  dzieło całej indyjskiej architektury oraz znana na całym świecie. W Indiach natomiast Tadż Mahal uznawany jest za świętość narodową i narodowe dzieło sztuki.


czytaj więcej

Opera w Sydney

Jednym z najsłynniejszych budynków a zarazem symboli Australii jest  Opera w Sydney znajdujący się na cyplu wysuniętym w wody Zatoki Sydney, w pobliżu wieżowców.  Jedną z najbardziej imponujących cech ów opery  jest sposób, w jaki ten nowoczesny gmach udało się wtopić w całe otoczenie.  Budynek ten  to fantastyka architektoniczna dostosowana kształtem do współczesnej ery podróży kosmicznych. Historia powstania opery w Sydney rozpoczęła się w 1956 roku kiedy to  rząd Nowej Południowej Walii rozpisał międzynarodowy konkurs na projekt budynku. Wymagania nie były ściśle sprecyzowane, miała to być  bryła z salą przeznaczoną do wystawiania widowisk operowych oraz oddzielną, z akustyką przystosowaną do koncertów symfonicznych. Projektantem tego architektonicznego cudu został  Duńczyk Jörn Utson, którego projekt wygrał z ponad dwusetną konkurencją a 32 krajów. Projekt architektoniczny przedstawiał budynek wykonany ze szkła, stali oraz  betonu. Ze względu na skomplikowaną konstrukcję jego budowa trwała Az 10 lat. Duże trudności przysporzył dach którego szkielet wazy aż 161000 ton. Jego  kształty przypominają wypełnione wiatrem żagle dużego statku. W nocy dach jest jasno oświetlony co kontrastuje z ciemnoniebieską wodą zatoki i stwarza niepowtarzalną atmosferę.W budynku opery znajdują się wiele sal o różnych przeznaczeniach. W sali Concert Hall mieszczącej  się w głównym gmachu są największe organy świata zbudowane z 10 tysięcy piszczałek. Opera Theatre i Drama Theatre to sale teatralne. Utzon Room i Forecourt natomiast to wielozadaniowe przestrzenie zaprojektowane z muszlą o nowoczesnych inscenizacjach. W Budynku znajduje się też sala projekcyjna oraz  studio nagrań a także liczne bary i restauracje.Obecnie budynek ten uznaje się go za najciekawszą pod względem architektonicznym a także  najładniejszą budowlę na półkuli południowej.


czytaj więcej

Machu Picchu

Położone wysoko w peruwiańskich Andach ruiny miasta Machu Picchu to jedna z największych atrakcji turystycznych na świecie. Jeszcze niedawno dotarcie do tego niezwykłego miejsca było męcząca wspinaczka z przewodnikiem. Dzisiaj jednak można się tam dostać dużo łatwiej bo autobusem. Wiele zabytków architektonicznych  Peru dawno temu zniknęło bezpowrotne. Przyczyn takiej sytuacji było kilka min. upadek kultury inkaskiej, niekorzystne warunki atmosferyczne, kataklizmy, hiszpańscy koloniści itd. Położone w niedostępnych górach ruiny Machu Picchu pozwalają w nieco większym stopniu niż gdzie indziej pozwać i podziwiać niezwykłe umiejętności budownicze Inków. Potężne i otoczone murami miasto rozciąga się między dwoma górskimi szczytami na wysokości około 900 m nad rzeką Urbambą. Miejsce to uważane było za święte jeszcze na długo przed tym zanim w 1400 roku Inkowie zaczęli tam sprawować rządy. W obrębie murów wykonanych z granitu znajduj się ruiny budowli publicznych czyli pałaców, łaźni, świątyń, spichrzów oraz grobów. Znajduje się tam również około 150 domów, wzniesionych tzw. tarasach wokół wspólnych dziedzińców. Tarasy te natomiast połączone są ze sobą wielkimi kamiennymi schodami tworząca cały system. Jednym z najciekawszych oraz najważniejszych zabytków jest kamień Intihuatana do którego według podań podczas rytuałów związanych z przesileniem zimowym „przywiązywano” słonce do ziemi aby zapobiec jego zniknięciu. Miasto to było wręcz modelowe pod względem samowystarczalności ponieważ budowle wznoszono z miejscowych materiałów, wodę natomiast doprowadzono kamiennymi kanałami dzięki czemu wszystkie części miasta były nawodnione. Na Kamiennych tarasach Inkowie zakładali ogrody a w zagrodach wypasali bydło.Ten niezwykły zespół zabytków, położony  zaledwie 80 kilometrów od miasta Cuzco,  został odkryty bardzo późno bo w 1911 roku.


czytaj więcej

Katedra Notre Dame w Paryżu

Imponująca bryła słynnej paryskiej katedry Notre Dame jest idealnym przykładem nowego stylu architektonicznego, który od połowy XII wieku opanował zachodnie budownictwo sakralne. Wznoszenie tego typu budowli stało się możliwe dzięki ogromnemu postępowi technologii oraz dużym środkom finansowym. Podobnie jak trochę wcześniejsze katedra w północnej Francji, na przykład w Saint-Denis, Laon czy Noyon, katedra ta odzwierciedla istotna technologiczna koncepcję, według której świątynia miała być obrazem Królestwa Bożego, inaczej Nowej Jerozolimy. Architektonicznie katedra ta jest dziełem sztuki. Cała szerokość jej fasady zajmują trzy portale- środkowy jest najszerszy. Obrazy na nich wyrzeźbione obrazują sąd ostateczny. Lewy portal natomiast poświęcony został Matce Boskiej i obrazuje sceny z jej życia. Pochodzi on z 1920 roku. Prawy portal z kolei to p[portal św. Anny, powstał około roku 1220.W budowli tej znalazły zastosowania niemal wszystkie możliwości technologiczne tego okresu. Żebra sklepień znajdujących się na główną nawą liczącą ponad 30 metrów wysokości stanowią zarówno element konstrukcyjny jak również wizualny i ozdobny. Zastosowano łuki przyporowe będące wówczas jeszcze zupełna nowością, umożliwiające wzniesienie górnej kondygnacji z oknami, które miały na celu oświetlanie wnętrza. Natomiast w dwuwieżowej bogato ozdobionej posagami fasadzie umieszczono potężną rozetę rozświetlająca wnętrze świątyni.   Pod rozeta ciągnie się tzw. galeria królewska będąca charakterystycznym elementem  francuskich kater w stylu gotyckim. Transept oraz idealnie opracowane rozety na zakończeniu jego ramion pochodzą z XIII wieku. Natomiast wysmukłą wieżyczkę dodano dopiero w XIX wieku. Natomiast w całej świątyni zastosowano dużą ilość witraży co powoduje wewnątrz mrocznej świątyni przepiękna grę świateł.


czytaj więcej